آیا هارد قابل تعمیر است؟ بررسی کامل تعمیر هارد، خرابیها
هارد در بسیاری از موارد قابل تعمیر است، اما امکان تعمیر به نوع خرابی بستگی دارد. خرابیهای نرمافزاری مانند مشکلات فایل سیستم، خطاهای پارتیشن و برخی بدسکتورها معمولاً با ابزارهای تخصصی قابل رفع هستند. اما خرابیهای فیزیکی مانند آسیب هد، موتور یا صفحات مغناطیسی هارد معمولاً تعمیر دائمی ندارند و بیشتر برای بازیابی اطلاعات انجام میشوند. قبل از هر اقدامی باید نوع خرابی مشخص شود، زیرا تلاشهای اشتباه ممکن است باعث از بین رفتن دائمی اطلاعات شود.
مقدمه
هارد دیسک یکی از مهمترین قطعات ذخیرهسازی در کامپیوتر، لپتاپ، سیستمهای دوربین مداربسته و سرورها است. تمام فایلهای شخصی، تصاویر، ویدئوها، پروژههای کاری و اطلاعات مهم کاربران روی این قطعه ذخیره میشود.
اما یکی از رایجترین مشکلات کاربران این است:
آیا هارد خراب قابل تعمیر است یا باید آن را تعویض کرد؟
پاسخ این سؤال همیشه یکسان نیست. بعضی خرابیهای هارد با چند اقدام نرمافزاری برطرف میشوند، اما برخی مشکلات مانند خرابی هد یا آسیب فیزیکی دیسک نیازمند تجهیزات تخصصی هستند.
شناخت نوع خرابی قبل از اقدام اهمیت زیادی دارد، زیرا یک اشتباه ساده مانند فرمت کردن هارد یا اجرای نرمافزارهای نامعتبر میتواند شانس بازیابی اطلاعات را کاهش دهد.
در این مقاله از هاردسرا بررسی میکنیم:
- چه هاردهایی قابل تعمیر هستند؟
- چه خرابیهایی قابل رفع نیستند؟
- تفاوت تعمیر هارد و بازیابی اطلاعات چیست؟
- چه زمانی خرید هارد جدید منطقیتر است؟
فهرست مطالب
- آیا هارد واقعاً قابل تعمیر است؟
- تفاوت تعمیر هارد و بازیابی اطلاعات
- انواع خرابی هارد دیسک
- خرابیهای قابل تعمیر هارد
- خرابیهایی که تعمیر آنها امکانپذیر نیست
- آیا هارد سوخته تعمیر میشود؟
- آیا بدسکتور هارد قابل تعمیر است؟
- تعمیر هارد بهتر است یا خرید هارد جدید؟
- هزینه تعمیر هارد چقدر است؟
- چگونه از خراب شدن هارد جلوگیری کنیم؟
- سوالات متداول درباره تعمیر هارد
آیا هارد واقعاً قابل تعمیر است؟
بله، اما باید ابتدا مشخص شود منظور از «تعمیر» چیست.
بسیاری از کاربران تصور میکنند تعمیر هارد یعنی اینکه هارد مانند روز اول کاملاً بازسازی شود؛ در حالی که در دنیای ذخیرهسازی، تعمیر هارد معمولاً به دو مفهوم تقسیم میشود:
۱. رفع مشکل عملکردی
در این حالت ساختار فیزیکی هارد سالم است و مشکل مربوط به نرمافزار یا اطلاعات ذخیره شده است.
نمونهها:
- خراب شدن فایل سیستم
- حذف پارتیشن
- خطای فرمت
- مشکلات نرمافزاری
- برخی بدسکتورها
در این شرایط احتمال رفع مشکل زیاد است.

تفاوت تعمیر هارد و بازیابی اطلاعات چیست؟
۲. تعمیر برای بازیابی اطلاعات
اگر قطعات داخلی هارد آسیب دیده باشند، هدف اصلی معمولاً تعمیر دائمی نیست.
هدف:
خارج کردن اطلاعات مهم از روی هارد خراب
مثلاً:
- تعویض هد هارد
- تعمیر برد
- اصلاح Firmware
- انتقال اطلاعات با تجهیزات تخصصی
در این شرایط ممکن است هارد بعد از بازیابی اطلاعات دیگر قابل استفاده مطمئن نباشد.
جدول تفاوت تعمیر و بازیابی اطلاعات
| مورد |
تعمیر هارد |
بازیابی اطلاعات |
| هدف |
بازگرداندن عملکرد هارد |
استخراج فایلها |
| مناسب برای |
مشکلات نرمافزاری |
خرابی فیزیکی |
| نتیجه |
استفاده دوباره از هارد |
انتقال اطلاعات |
| موفقیت |
وابسته به نوع خرابی |
وابسته به میزان آسیب |
| هزینه |
معمولاً کمتر |
معمولاً بیشتر |
نکته مهم:
اگر اطلاعات مهمی روی هارد دارید و هارد صداهای غیرعادی میدهد، چندین بار روشن و خاموش کردن آن میتواند آسیب را بیشتر کند.

چه هاردهایی قابل تعمیر هستند؟
انواع خرابی هارد دیسک؛ کدام مشکلات قابل تعمیر هستند؟
برای پاسخ دقیق به سؤال «آیا هارد قابل تعمیر است؟» باید ابتدا نوع خرابی مشخص شود. خرابی هارد معمولاً در دو دسته اصلی قرار میگیرد:
- خرابی منطقی (Logical Failure)
- خرابی فیزیکی (Physical Failure)
شناخت تفاوت این دو نوع خرابی، اولین قدم برای انتخاب روش درست تعمیر یا بازیابی اطلاعات است.
خرابی منطقی هارد چیست؟
خرابی منطقی زمانی اتفاق میافتد که قطعات داخلی هارد سالم هستند، اما سیستم نمیتواند به شکل صحیح اطلاعات را بخواند یا مدیریت کند.
در این حالت معمولاً شانس تعمیر بیشتر است.
نمونههای خرابی منطقی:
۱. خراب شدن فایل سیستم
علائم:
- پیام Format Disk نمایش داده میشود.
- ویندوز هارد را شناسایی میکند اما وارد آن نمیشود.
- فایلها باز نمیشوند.
دلایل:
- خاموش شدن ناگهانی سیستم
- قطع برق
- جدا کردن نادرست هارد اکسترنال
- ویروس یا بدافزار
راهکار:
- اصلاح فایل سیستم
- بازیابی پارتیشن
- استفاده از ابزارهای تخصصی ریکاوری
۲. حذف شدن پارتیشن هارد
گاهی اطلاعات روی هارد وجود دارد اما جدول پارتیشن آسیب دیده است.
علائم:
- ظرفیت هارد اشتباه نمایش داده میشود.
- هارد به صورت Unallocated دیده میشود.
- درایوها ناپدید شدهاند.
در این شرایط معمولاً اطلاعات قابل بازیابی است.
۳. مشکلات نرمافزاری Firmware
Firmware نرمافزاری داخلی هارد است که ارتباط بین کنترلر و قطعات هارد را مدیریت میکند.
خرابی Firmware میتواند باعث شود:
- هارد شناسایی نشود.
- ظرفیت اشتباه نمایش داده شود.
- سیستم هنگام اتصال هارد هنگ کند.
رفع این مشکل معمولاً نیازمند ابزارهای تخصصی تعمیر هارد است.
خرابی فیزیکی هارد چیست؟
خرابی فیزیکی زمانی رخ میدهد که یکی از قطعات مکانیکی یا الکترونیکی هارد آسیب دیده باشد.
در این شرایط تعمیر معمولی توسط کاربر امکانپذیر نیست.
مهمترین خرابیهای فیزیکی هارد
۱. خرابی هد هارد (Head Crash)
هد یکی از حساسترین قطعات هارد دیسک است.
وظیفه هد:
- خواندن اطلاعات از صفحات مغناطیسی
- نوشتن اطلاعات روی دیسک
علائم خرابی هد:
- صدای کلیک تکراری
- شناسایی نشدن هارد
- قطع و وصل شدن هارد
- توقف چرخش دیسک
آیا قابل تعمیر است؟
در برخی موارد، برای استخراج اطلاعات میتوان هد را تعویض کرد.
اما:
هاردی که هد آن تعویض شده معمولاً برای نگهداری اطلاعات مهم قابل اعتماد نیست.
۲. خرابی برد هارد (PCB Failure)
برد الکترونیکی وظیفه کنترل جریان برق و ارتباط هارد با سیستم را دارد.
دلایل خرابی برد:
- نوسان برق
- اتصال کوتاه
- استفاده از آداپتور نامناسب
- ضربه الکتریکی
علائم:
- هارد هیچ واکنشی نشان نمیدهد.
- موتور هارد نمیچرخد.
- سیستم هارد را تشخیص نمیدهد.
در برخی مدلها امکان تعمیر یا تعویض برد وجود دارد.
۳. خرابی موتور هارد
موتور وظیفه چرخاندن صفحات داخلی هارد را دارد.
نشانهها:
- هارد روشن میشود اما دیسک نمیچرخد.
- صدای غیرطبیعی شنیده میشود.
- هارد توسط سیستم شناسایی نمیشود.
این نوع خرابی معمولاً نیازمند تجهیزات آزمایشگاهی است.

چه خرابیهایی قابل رفع نیستند؟
آیا هارد سوخته تعمیر میشود؟
یکی از پرتکرارترین جستجوهای کاربران:
آیا هارد سوخته قابل تعمیر است؟
پاسخ:
بستگی دارد منظور از سوختن چه باشد.
اصطلاح «سوختن هارد» معمولاً برای چند مشکل مختلف استفاده میشود:
| مشکل |
امکان تعمیر |
| سوختگی برد |
گاهی امکانپذیر |
| آسیب کنترلر |
بستگی به مدل دارد |
| خرابی موتور |
بسیار دشوار |
| آسیب صفحات مغناطیسی |
تقریباً غیرقابل تعمیر |
اگر اطلاعات مهمی روی هارد وجود دارد، باز کردن هارد در محیط معمولی میتواند باعث آسیب بیشتر شود.
آیا بدسکتور هارد قابل تعمیر است؟
بدسکتور (Bad Sector) یکی از رایجترین مشکلات هارد دیسک است.
اما همه بدسکتورها یکسان نیستند.
انواع بدسکتور:
۱. بدسکتور منطقی (Logical Bad Sector)
در این حالت:
- اطلاعات سکتور خراب شده است.
- سطح دیسک آسیب فیزیکی ندارد.
امکان اصلاح وجود دارد.
۲. بدسکتور فیزیکی (Physical Bad Sector)
در این حالت:
- سطح دیسک آسیب دیده است.
- هارد نمیتواند اطلاعات را از آن بخش بخواند.
این نوع خرابی معمولاً قابل برگشت نیست.
نشانههای وجود بدسکتور:
- کاهش شدید سرعت هارد
- هنگ کردن سیستم
- کپی نشدن فایلها
- صدای غیرعادی
- افزایش زمان باز شدن فایلها
آیا نرمافزار میتواند هارد را تعمیر کند؟
بسیاری از کاربران تصور میکنند با نصب یک نرمافزار میتوانند هر هارد خرابی را تعمیر کنند.
این تصور اشتباه است.
نرمافزارها فقط برای مشکلات خاص کاربرد دارند:
مناسب برای:
✅ بررسی سلامت هارد
✅ اصلاح برخی خطاهای منطقی
✅ بازیابی فایلهای حذف شده
✅ مدیریت پارتیشنها
مناسب نیست برای:
❌ خرابی هد
❌ خرابی موتور
❌ شکستگی قطعات داخلی
❌ سوختگی شدید برد

چه زمانی خرید هارد جدید منطقیتر است؟
تعمیر هارد بهتر است یا خرید هارد جدید؟
این یکی از مهمترین تصمیمهایی است که کاربران دارند.
برای پاسخ باید چند عامل بررسی شود:
| شرایط |
پیشنهاد |
| هارد اطلاعات مهم دارد |
ابتدا بازیابی اطلاعات |
| هارد قدیمی است |
خرید هارد جدید |
| هزینه تعمیر زیاد است |
تعویض هارد |
| خرابی نرمافزاری است |
تعمیر منطقی |
| هارد برای بکاپ است |
تعویض بهتر است |
چه زمانی تعمیر هارد ارزش ندارد؟
در شرایط زیر معمولاً خرید هارد جدید انتخاب منطقیتری است:
۱. هارد عمر زیادی دارد
عمر متوسط HDD معمولاً محدود است و بعد از چند سال احتمال خرابی افزایش پیدا میکند.
۲. چندین بار خراب شده است
اگر هارد:
- بدسکتور گسترده دارد.
- قبلاً تعمیر شده است.
- مرتب قطع و وصل میشود.
اعتماد کردن دوباره به آن ریسک دارد.
۳. هزینه تعمیر نزدیک قیمت هارد جدید است
اگر هزینه تعمیر به قیمت یک هارد نو نزدیک شود، خرید محصول جدید تصمیم بهتری است.
نکات مهم قبل از تعمیر هارد
قبل از ارسال هارد برای تعمیر:
انجام دهید:
✅ هارد را زیاد روشن نکنید.
✅ از ضربه زدن به هارد خودداری کنید.
✅ اطلاعات مهم را اولویتبندی کنید.
✅ مدل دقیق هارد را یادداشت کنید.
انجام ندهید:
❌ هارد کلیکدار را باز نکنید.
❌ چندین نرمافزار ریکاوری را پشت سر هم اجرا نکنید.
❌ هارد را فرمت نکنید.
❌ بدنه هارد را در محیط خانه باز نکنید.
چگونه از خراب شدن هارد جلوگیری کنیم؟
پیشگیری همیشه ارزانتر از تعمیر است.
چکلیست افزایش عمر هارد:
استفاده صحیح
- هارد اکسترنال را هنگام انتقال اطلاعات جدا نکنید.
- از کابل و آداپتور استاندارد استفاده کنید.
- هارد را در معرض ضربه قرار ندهید.
کنترل سلامت
به صورت دورهای:
- وضعیت SMART را بررسی کنید.
- دمای هارد را کنترل کنید.
- خطاهای خواندن و نوشتن را بررسی کنید.
بهترین روش نگهداری اطلاعات: قانون ۳-۲-۱ بکاپ
متخصصان ذخیرهسازی پیشنهاد میکنند:
قانون ۳-۲-۱:
- ۳ نسخه از اطلاعات داشته باشید.
- روی ۲ نوع حافظه مختلف ذخیره کنید.
- ۱ نسخه خارج از محل اصلی نگهداری شود.
مثال:
- کامپیوتر
- هارد اکسترنال
- فضای ابری
اگر هارد شما علائم خرابی دارد یا قصد جایگزینی آن را دارید، قبل از تصمیمگیری وضعیت هارد و نیاز خود را بررسی کنید.
برای استفاده مطمئنتر از اطلاعات، میتوانید مدلهای مختلف هارد اینترنال، هارد اکسترنال و SSD را در فروشگاه هاردسرا بررسی کنید.
هزینه تعمیر هارد چقدر است؟
یکی از رایجترین سوالات کاربران این است که:
هزینه تعمیر هارد چقدر میشود؟
پاسخ به این سؤال به نوع خرابی، مدل هارد، ظرفیت، میزان آسیب و اهمیت اطلاعات بستگی دارد. هیچ قیمت ثابتی برای همه هاردهای خراب وجود ندارد.
به طور کلی هزینهها در چند دسته قرار میگیرند:
| نوع مشکل هارد |
میزان پیچیدگی |
توضیح |
| مشکل نرمافزاری |
کم |
مانند خرابی پارتیشن یا فایل سیستم |
| بدسکتور منطقی |
متوسط |
نیازمند بررسی و اصلاح ساختار دیسک |
| خرابی برد |
متوسط تا زیاد |
ممکن است نیاز به تعمیر یا تعویض PCB باشد |
| خرابی هد |
زیاد |
نیازمند تجهیزات تخصصی و محیط کنترلشده |
| خرابی صفحات داخلی |
بسیار زیاد |
احتمال موفقیت کمتر است |
نکته مهم:
اگر اطلاعات داخل هارد برای شما ارزشمند است، هزینه نباید تنها معیار تصمیمگیری باشد. گاهی یک اقدام اشتباه برای کاهش هزینه باعث از بین رفتن دائمی اطلاعات میشود.
آیا تعمیر هارد اکسترنال امکانپذیر است؟
هاردهای اکسترنال به دلیل جابهجایی زیاد، بیشتر در معرض ضربه، سقوط و خرابی کابل یا برد رابط قرار دارند.
مشکلات رایج هارد اکسترنال:
- شناسایی نشدن توسط کامپیوتر
- قطع و وصل شدن هنگام انتقال فایل
- سرعت بسیار پایین
- صدای غیرعادی
- آسیب پورت USB
دلایل رایج خرابی هارد اکسترنال
۱. خرابی کابل USB
گاهی مشکل از خود هارد نیست و تنها کابل ارتباطی خراب شده است.
راهکار:
- تست با کابل استاندارد دیگر
- بررسی پورت USB
- اتصال به سیستم دیگر
۲. خرابی برد تبدیل USB به SATA
بسیاری از هاردهای اکسترنال دارای بردی هستند که ارتباط USB را مدیریت میکند.
خرابی این بخش ممکن است باعث شود:
- هارد روشن شود اما شناسایی نشود.
- چراغ هارد روشن باشد اما اطلاعات نمایش داده نشود.
۳. ضربه فیزیکی
افتادن هارد اکسترنال هنگام روشن بودن میتواند باعث:
- آسیب هد
- خط افتادن سطح دیسک
- خرابی موتور
شود.
آیا هارد دوربین مداربسته قابل تعمیر است؟
هاردهای مورد استفاده در سیستمهای نظارتی مانند DVR و NVR معمولاً ساعات زیادی در شبانهروز کار میکنند.
برای همین خرابی آنها نسبت به هاردهای معمولی متفاوت است.
نشانههای خرابی هارد دوربین:
- ضبط تصاویر متوقف شده است.
- دستگاه پیام خطای HDD میدهد.
- تصاویر گذشته قابل مشاهده نیستند.
- هارد توسط DVR شناسایی نمیشود.
تعمیر یا تعویض هارد دوربین مداربسته؟
در سیستمهای امنیتی معمولاً قابلیت اطمینان اهمیت زیادی دارد.
اگر هارد:
- چند سال کار کرده باشد.
- بدسکتور داشته باشد.
- سابقه خاموشی ناگهانی داشته باشد.
معمولاً تعویض آن گزینه امنتری است.
برای دوربین مداربسته بهتر است از هاردهای مخصوص نظارتی استفاده شود؛ مانند سریهای طراحیشده برای عملکرد 24/7.
تعمیر هارد SSD با هارد HDD چه تفاوتی دارد؟
بسیاری از کاربران تصور میکنند SSD و HDD یک روش تعمیر دارند، اما ساختار آنها کاملاً متفاوت است.
| ویژگی |
HDD |
SSD |
| فناوری ذخیرهسازی |
صفحات مغناطیسی |
حافظه فلش NAND |
| قطعات مکانیکی |
دارد |
ندارد |
| خرابی رایج |
هد، موتور، بدسکتور |
کنترلر، چیپ حافظه، Firmware |
| حساسیت به ضربه |
زیاد |
کمتر |
| تعمیر فیزیکی |
پیچیده |
بسیار تخصصی |
آیا هارد تعمیر شده قابل اعتماد است؟
این سؤال اهمیت زیادی دارد.
پاسخ:
بستگی به نوع تعمیر دارد.
اگر مشکل:
- فایل سیستم
- پارتیشن
- خطای نرمافزاری
باشد، ممکن است هارد دوباره قابل استفاده باشد.
اما اگر:
- هد تعویض شده باشد.
- قطعات داخلی باز شده باشد.
- صفحات آسیب دیده باشند.
نباید برای ذخیره اطلاعات مهم به آن اعتماد کرد.
اشتباهات رایج کاربران هنگام خرابی هارد
اشتباه اول: فرمت کردن سریع هارد
وقتی ویندوز پیام:
“Format Disk”
نمایش میدهد، بسیاری از کاربران بدون بررسی اقدام به فرمت میکنند.
نتیجه:
ممکن است بازیابی اطلاعات سختتر شود.
اشتباه دوم: اجرای چندین نرمافزار ریکاوری
استفاده مداوم از ابزارهای مختلف باعث افزایش عملیات خواندن و نوشتن روی هارد میشود.
اشتباه سوم: باز کردن هارد در خانه
باز کردن هارد HDD خارج از محیط تخصصی میتواند باعث ورود گردوغبار و آسیب سطح دیسک شود.
اشتباه چهارم: ضربه زدن به هارد برای راهاندازی
این روش قدیمی و کاملاً اشتباه است.
ضربه میتواند آسیب مکانیکی را بیشتر کند.
آیا خرید هارد جدید بهتر از تعمیر هارد است؟
برای بسیاری از کاربران، پاسخ مثبت است.
دلایل:
- قیمت هاردهای جدید نسبت به هزینه تعمیر منطقیتر شده است.
- هارد جدید گارانتی دارد.
- احتمال خرابی مجدد کمتر است.
- عملکرد بهتری ارائه میدهد.
راهنمای انتخاب هارد جایگزین
اگر تصمیم به خرید هارد جدید دارید، ابتدا نیاز خود را مشخص کنید.
برای استفاده روزمره:
پیشنهاد:
- HDD Desktop
- SSD SATA
- SSD NVMe
برای دوربین مداربسته:
پیشنهاد:
برای سرور و NAS:
پیشنهاد:
- هاردهای NAS یا Enterprise
جدول انتخاب هارد بر اساس کاربرد
| کاربرد |
انتخاب مناسب |
| ویندوز و برنامهها |
SSD |
| ذخیره فیلم و عکس |
HDD با ظرفیت بالا |
| دوربین مداربسته |
Surveillance HDD |
| سرور |
Enterprise HDD |
| بکاپ |
External HDD |
جمعبندی: آیا هارد قابل تعمیر است؟
هارد در برخی شرایط قابل تعمیر است، اما نوع خرابی تعیین میکند که نتیجه نهایی چه خواهد بود.
اگر مشکل نرمافزاری باشد، احتمال رفع آن زیاد است.
اما خرابیهای فیزیکی مانند آسیب هد، موتور یا صفحات داخلی معمولاً بیشتر برای بازیابی اطلاعات بررسی میشوند، نه بازگرداندن هارد به حالت اولیه.
قبل از هر اقدامی:
- نوع خرابی را مشخص کنید.
- اگر اطلاعات مهم دارید، از اقدامات آزمایشی خودداری کنید.
- هزینه تعمیر را با خرید هارد جدید مقایسه کنید.
- همیشه از اطلاعات مهم نسخه پشتیبان داشته باشید.
برای خرید هارد جدید، SSD یا جایگزینی یک حافظه مطمئن، بررسی مدلهای مناسب بر اساس کاربرد اهمیت زیادی دارد.
سوالات متداول
۱. آیا هارد خراب قابل تعمیر است؟
بله، بعضی خرابیهای نرمافزاری قابل رفع هستند، اما خرابیهای شدید فیزیکی معمولاً فقط برای بازیابی اطلاعات بررسی میشوند.
۲. آیا هاردی که شناسایی نمیشود تعمیر میشود؟
بستگی به علت مشکل دارد. خرابی کابل، برد یا مشکلات Firmware ممکن است قابل رفع باشند.
۳. آیا هارد سوخته قابل تعمیر است؟
اگر فقط برد هارد آسیب دیده باشد، احتمال تعمیر وجود دارد؛ اما آسیب شدید قطعات داخلی معمولاً قابل تعمیر کامل نیست.
۴. آیا بدسکتور هارد قابل تعمیر است؟
بدسکتور منطقی ممکن است اصلاح شود، اما بدسکتور فیزیکی معمولاً قابل بازگشت نیست.
۵. آیا بعد از تعمیر هارد میتوان دوباره از آن استفاده کرد؟
برای اطلاعات غیرحساس شاید امکانپذیر باشد، اما برای فایلهای مهم بهتر است از هارد جدید استفاده شود.
۶. چرا هارد خراب میشود؟
دلایل رایج:
- ضربه
- نوسان برق
- گرمای زیاد
- عمر بالا
- خاموش شدن ناگهانی
- استفاده نادرست
۷. آیا تعمیر هارد اکسترنال با اینترنال فرق دارد؟
بله. هارد اکسترنال علاوه بر خود دیسک، دارای کابل، قاب و برد رابط USB است که میتواند باعث خرابی شود.
۸. آیا اطلاعات هارد خراب قابل بازیابی است؟
در بسیاری از موارد بله، اما میزان موفقیت به نوع خرابی و شدت آسیب بستگی دارد.
۹. آیا صدای کلیک هارد نشانه خرابی است؟
معمولاً صدای کلیک تکراری میتواند نشانه خرابی هد باشد و نیاز به بررسی تخصصی دارد.
۱۰. بهترین راه جلوگیری از خرابی هارد چیست؟
داشتن بکاپ منظم، استفاده صحیح، کنترل سلامت هارد و جلوگیری از ضربه بهترین روشها هستند.